Het motief
8 april 1945 is tot op de dag van vandaag het grote trauma van Halberstadt. Enkele dagen voor het einde van de oorlog werd het hele stadscentrum bij een bombardement verwoest. Een oude schilderblik begeleidt dit al eeuwenlang en toont zijn kracht. We komen hem tegen in veel schilderijen in het Stedelijk Museum, kunnen de locatie innemen voor stadsmodellen die hem in vroegere, verwoeste en huidige staat tonen. Daarbij staan we op de Houtmarkt en kijken ofwel links naar de Martinikerk of rechts in de richting van de Vismarkt. Het is dus een mooie compositie met twee zichtlijnen. Alleen al deze schilderblik in het museum maakt het de moeite waard het gebouw door te wandelen, want daarin weerspiegelt zich de geschiedenis van de stad. Ook al het verdriet over het vergane Halberstadt.
De bedenker ervan is de schilder Carl Hasenpflug. Wat een zelfbewust burgerlijk schilderij. Natuurlijk staat het stadhuis in het midden van het beeld. Het is een getuigenis van de burgerrechten die men sinds de middeleeuwen – met veel tegenslagen – aan de bisschoppelijke landsheer had afgedwongen. Aangebouwd is de raadsgalerij van 1662, toen men eindelijk de rechten over de hele stad bezat. Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog werd zij ommuurd, zodat zij beschermd bleef – net als trouwens de Roland. De wederopbouw van het stadhuis lukte dankzij de grote inzet van de inwoners van Halberstadt – als een modern gebouw in oude vormen. In 2004 kon de raadsgalerij als sluitstuk van de herbouw ook weer worden ingewijd. De eveneens verwoeste Martinikerk was trouwens al direct na de oorlog tot 1954 heropgebouwd.
