Biosfeerreservaat Karstlandschap Zuid-Harz

Het biosfeerreservaat Karstlandschap Zuidharz biedt met de vele karstgrotten en -scheuren een ideale leefomgeving voor verschillende soorten vleermuizen.

Van deze streng beschermde zoogdieren zijn er alleen al in Saksen-Anhalt 20 verschillende soorten.

Heel anders dan in veel films wordt getoond, zijn de nachtactieve vleermuizen schuwe dieren die er eerder schattig uitzien. De kleinste soort is de dwergvleermuis, waarvan het lichaam slechts ongeveer 40 mm groot is, maar tijdens het vliegen heeft ze toch een spanwijdte van wel 20 cm. Ze jaagt – zoals alle vleermuizen – ’s nachts op insecten en drinkt door met uitgestoken tong vlak boven het water te vliegen. Als winterverblijf gebruikt ze spleten in daken, houtstapels en grotten in rotsen of bomen. De watervleermuis, die iets groter is, komt ook veel voor. Ze jaagt vooral op open terreinen en in bossen, vaak in de buurt van water. Haar zomerverblijven bevinden zich in boomholtes, veel winterverblijven liggen in de grotten van de Zuid-Harzse gipskarst. De koningen van de nacht oriënteren zich tijdens hun vlucht in het donker met een natuurlijk echolocatiesysteem, vergelijkbaar met technische systemen die bijvoorbeeld bij verkeersbewaking worden gebruikt. Andere vertegenwoordigers van deze soort zijn bijvoorbeeld de franjestaart, de noordvleermuis en de bruine grootoorvleermuis. Deze soorten behoren grotendeels tot de sterk bedreigde of met uitsterven bedreigde dieren, wat hun bijzondere bescherming nogmaals benadrukt.

Vanwege de rijke soortenverscheidenheid is er een provinciaal referentiepunt voor vleermuisbescherming opgericht. Met haar zetel in het biosfeerreservaat Zuidharz, in het westelijke deel van het district Mansfeld-Südharz, organiseert zij beschermingsmaatregelen, registreert vleermuispopulaties en behandelt wetenschappelijke vraagstukken. Ze bemiddelt tussen de officiële en vrijwillige vleermuisbescherming in Saksen-Anhalt en stelt vakinhoudelijke adviezen op voor de verschillende plannen in de deelstaat. Alle vleermuissoorten zijn volgens Europees recht bijzonder beschermd, en daarom is Duitsland ook tegenover de EU verplicht hierover verslag uit te brengen.

Wie zich ’s avonds waagt aan een wandeling door het biosfeerreservaat Karstlandschap Zuid-Harz, zal op zwoele zomernachten enkele vleermuizen kunnen zien. Bijzondere evenementen en rondleidingen over vleermuizen vinden vooral plaats tijdens de Europese Nacht van de Vleermuis. Op veel plekken, zo ook in het biosfeerreservaat en het Nationaal Park Harz, worden evenementen en vooral begeleide nachtwandelingen georganiseerd om vleermuizen te observeren.

Meer informatie:

•  “FledermausReich” in het Nationaal Park Huis St. Andreasberg

• Vleermuisverblijf in de grot Heimkehle